Kağıthane Yas Süreci ve Travma Sonrası Destek

Kısa cevap: Kağıthane’de travma sonrası destek, travmatik bir olay ya da kayıp sonrasında uyku sorunları ve kabuslar yaşayan kişilere de sunulur. Travma sonrası uykusuzluk ve tekrarlayan kabuslar çok yaygındır ve iyileşmeyi zorlaştırabilir. Uykusuzluk için bilişsel davranışçı terapi ve kabuslar için imgelemeli prova tekniği gibi yöntemler, travma odaklı terapiyle birlikte kullanıldığında uykuyu belirgin şekilde iyileştirebilir.

Gün içinde her şey yolunda görünür; ama gece yatağa girildiğinde zihin yaşananlara geri döner. Uyku ya hiç gelmez ya da saatler sonra gelir ve aynı korkutucu rüyayla bölünür. Uyanıldığında kalp deli gibi çarpar, ter içinde kalınır ve yeniden uyumak mümkün olmaz. Kağıthane’de travmatik bir olay ya da ani bir kayıp yaşayan pek çok kişi, geceleri böyle geçiriyor. Bu yazıda travma sonrası uyku sorunlarını ve kabusları, bunlarla baş etme yollarını anlatıyoruz.

Travma ve Uyku

Travma, uykuyu çeşitli şekillerde etkiler:

• Tetikte olma: Beyin tehlike algısını sürdürdüğü için uykuya dalmak zorlaşır. Uyumak, kontrolü bırakmak anlamına geldiğinden güvensiz hissettirebilir.
• Kabuslar: Travmatik olayla ilgili ya da benzer temalar içeren korkutucu rüyalar tekrar tekrar görülebilir.
• Gece uyanmaları: Hafif seslerde bile uyanma ve tekrar uyuyamama.
• Uyku korkusu: Kabus görme korkusuyla uyumaktan kaçınma.
• Kötü alışkanlıklar: Geç saatlere kadar ekran başında kalmak, alkolle uyumaya çalışmak, gündüz uyumak.

Uyku Sorunları Neden Önemli?

Uykusuzluk ve kabuslar, sadece travmanın bir belirtisi değildir; aynı zamanda travmanın sürmesine de katkıda bulunur. Yetersiz uyku; duygusal dalgalanmaları, sinirliliği, odaklanma güçlüğünü ve kaygıyı artırır. Ayrıca uyku, beynin anıları işlemesi için önemlidir. Bu nedenle travma sonrası uyku sorunlarını doğrudan ele almak, iyileşmenin önemli bir parçasıdır.

Uykusuzluk İçin Neler Yapılabilir?

• Düzenli uyku saatleri: Her gün aynı saatte yatıp aynı saatte kalkmak.
• Yatağı sadece uyku için kullanmak: Yatakta telefon, televizyon ya da iş yapmamak.
• Uyuyamıyorsanız kalkmak: Yaklaşık 20 dakika içinde uyuyamazsanız başka bir odaya geçip sakin bir etkinlik yapmak.
• Gündüz uykusundan kaçınmak.
• Kafein ve alkolü azaltmak: Alkol uykuya dalmayı kolaylaştırsa da uykunun kalitesini bozar ve kabusları artırabilir.
• Yatmadan önce sakinleşme rutini: Ilık bir duş, hafif bir kitap, nefes egzersizleri.
• Güvenlik hissini artırmak: Kapıyı kilitlemek, bir gece lambası kullanmak gibi gerçekçi güvenlik önlemleri almak.

Uykusuzluk uzun sürüyorsa, uykusuzluk için bilişsel davranışçı terapi en etkili yöntemlerden biridir.

Kabuslar İçin İmgelemeli Prova

İmgelemeli prova tekniği, tekrarlayan kabuslar için geliştirilmiş ve etkinliği gösterilmiş bir yöntemdir:

1. Tekrarlayan kabuslardan birini seçmek, mümkünse en yoğun olanı değil.
2. Kabusu yazmak.
3. Kabusun içeriğini, kişinin istediği şekilde değiştirmek; örneğin sonunu değiştirmek, bir kurtarıcı eklemek, ortamı değiştirmek.
4. Yeni versiyonu her gün birkaç dakika zihinde canlandırarak prova etmek.

Bu teknik, birkaç hafta içinde kabusların sıklığını ve yoğunluğunu belirgin şekilde azaltabilir. Bir uzman eşliğinde uygulanması önerilir.

Kabustan Uyanınca

• Işığı açın ve bulunduğunuz yeri fark edin.
• Kendinize güvende olduğunuzu ve bunun bir rüya olduğunu hatırlatın.
• Yavaş ve derin nefes alın.
• Topraklama tekniklerini kullanın: ayaklarınızı yere basın, çevrenizdeki nesneleri sayın.
• Bir bardak su için.
• Kendinizi sakinleştirdikten sonra yatağa dönün.

Travma Odaklı Terapi ile Birlikte

Uyku sorunları ve kabuslar, travma odaklı terapiyle birlikte ele alındığında en iyi sonuçlar elde edilir. Travmatik anıların işlenmesi, kabusların azalmasına da yardımcı olur. Bazı durumlarda psikiyatrist, kabuslar için ilaç tedavisi de önerebilir.

Kağıthane’de Destek

Kağıthane’de merkez, Seyrantepe ve Çağlayan çevresinde travma ve uyku sorunları alanında çalışan uzmanlar bulunuyor. Şişli ve Beşiktaş‘taki uzmanlar ile hastanelerin uyku poliklinikleri de seçenekler arasında.

Acil Durumlar

Kendinize zarar verme düşünceleriniz varsa ya da kendinizi güvende hissetmiyorsanız beklemeden 112’yi arayın.

Birlikte Yaşayanlar İçin

Kabuslarla uyanan birinin yanında uyuyorsanız, onu sarsarak uyandırmak yerine adıyla seslenmek ve sakin bir sesle güvende olduğunu söylemek daha iyi olabilir. Uyandıktan sonra ışığı açmak, bir bardak su getirmek ve yanında oturmak yeterlidir; kabusu hemen anlatması için zorlamayın. Sabah, isterse yaşadıklarını konuşabilirsiniz. Partnerin ya da aile üyelerinin de uykusu bölündüğü için bu dönemde herkesin dinlenmesine özen göstermek önemlidir.

Sık Sorulan Sorular

Kağıthane’deki uzmanları görmek için Kağıthane psikologları listesine göz atabilirsiniz.