Beştelsiz Psikolog: Beştelsiz’de Psikolog Seçimi

Kısa cevap: Zeytinburnu Beştelsiz’de tuvalet eğitimini tamamlamış olmasına rağmen iç çamaşırına dışkı kaçıran çocuklar için önce çocuk hekimi değerlendirmesi yapılmalı, ardından gerektiğinde çocuklarla ve ailelerle çalışan, davranışsal yöntemler kullanan bir psikolog seçilmelidir. Dışkı kaçırma çoğu zaman kronik kabızlıkla ilişkilidir ve çocuğun bilerek yaptığı bir davranış değildir. Tıbbi tedavi ve davranışsal destek birlikte uygulandığında çoğu çocukta belirgin iyileşme sağlanır.

Beştelsiz, konut blokları, okulları ve parklarıyla Zeytinburnu’nun çocuklu ailelerin yaşadığı mahallelerinden biri. Burada bazı aileler, beş, altı ya da daha büyük yaştaki çocuklarının iç çamaşırında dışkı izleri bulmaktan yorulmuş durumda. Çocuk kokuyu fark etmiyor ya da saklıyor, kirli çamaşırları gizliyor. Okulda arkadaşları alay ediyor, öğretmen aileyi arıyor. Ebeveynler kızıyor, cezalandırıyor, utandırıyor; ama sorun düzelmiyor, hatta artıyor. Çocuk giderek içine kapanıyor. Bu yazıda Beştelsiz’de dışkı kaçırma sorunu yaşayan çocuklar için psikolog seçimini anlatıyoruz.

Dışkı Kaçırma Nedir?

Dışkı kaçırma, tıbbi adıyla enkoprezis, dört yaşından büyük ve tuvalet eğitimini almış bir çocuğun uygun olmayan yerlere, genellikle iç çamaşırına, tekrarlayan şekilde dışkı kaçırmasıdır. Erkek çocuklarda daha sık görülür. Çoğu durumda kronik kabızlıkla ilişkilidir.

Kabızlık ve Dışkı Kaçırma İlişkisi

Çocuk, ağrılı bir dışkılama deneyiminden sonra ya da oyunu bölmek istemediği için tuvalete gitmeyi erteleyebilir. Dışkı bağırsakta birikir, sertleşir ve bağırsak genişler. Genişleyen bağırsak, dışkılama ihtiyacını hissetmeyi zorlaştırır ve sert dışkının etrafından sızan yumuşak dışkı, çocuğun kontrolü dışında iç çamaşırına kaçar. Çocuk çoğu zaman bunu fark etmez bile. Bu nedenle tedavide önce kabızlığın giderilmesi gerekir.

Önce Çocuk Hekimi

Dışkı kaçırma şikâyetiyle ilk olarak çocuk hekimine başvurulmalıdır. Hekim, kabızlığı değerlendirir ve gerekirse tedavi başlatır. Nadir de olsa bazı tıbbi nedenlerin dışlanması önemlidir. Kabızlık tedavisi genellikle birkaç ay sürer ve düzenli takip gerektirir.

Psikolojik Etkiler

• Utanç ve özgüven kaybı
• Akran alayı ve sosyal dışlanma
• Kirli çamaşırları saklama
• Okula gitmek istememe
• Ebeveynle gergin ilişki
• Kaygı ve keyifsizlik

Psikolog Seçerken Nelere Dikkat Etmeli?

1. Çocuklarla çalışma deneyimi: Okul öncesi ve okul çağı çocuklarıyla çalışan bir uzman tercih edin.
2. Davranışsal yöntemler: Tuvalet rutinleri ve ödül sistemleri gibi davranışsal yaklaşımları uygulayabilen bir uzman önemlidir.
3. Hekimle iş birliği: Çocuk hekiminin tedavisiyle uyumlu çalışabilmelidir.
4. Aile odaklı yaklaşım: Ebeveynlerin sürece aktif katılımını sağlayabilen bir uzman seçin.
5. Yargısız tutum: Çocuğu utandırmayan, sıcak bir yaklaşım sergilemelidir.

Terapide Neler Yapılır?

• Çocuğa ve aileye, bağırsağın nasıl çalıştığı ve sorunun neden oluştuğu basit bir dille anlatılır.
• Yemeklerden sonra düzenli tuvalette oturma rutini oluşturulur.
• Tuvalette doğru oturma pozisyonu ve ayak altı tabure kullanımı öğretilir.
• Tuvalete oturma ve kuru kalma çabaları için ödül sistemi kurulur; ceza kullanılmaz.
• Çocuğun utanç ve kaygısı ele alınır.
• Ebeveyn-çocuk ilişkisindeki gerginlik azaltılır.

Ebeveynlere Öneriler

• Çocuğunuzu asla cezalandırmayın, utandırmayın ya da başkalarının yanında konuşmayın.
• Sakin bir tavırla temizlenmesine yardım edin; yaşına göre kendisinin de sorumluluk almasını sağlayın.
• Hekimin önerdiği beslenme ve ilaç düzenine uyun.
• Okulla gizlilik içinde iletişim kurun; yedek kıyafet bulundurmasını sağlayın.
• Küçük ilerlemeleri takdir edin.
• Sürecin aylar sürebileceğini kabul edin ve sabırlı olun.

Beştelsiz’de Seçenekler

Çocuk hekiminiz ve aile sağlığı merkezi ilk başvuru noktalarıdır. Beştelsiz ve çevresinde, Zeytinburnu merkez, Bakırköy ve Fatih‘te çocuklarla çalışan psikologlar ve çocuk gastroenterolojisi hizmeti veren hastaneler bulunuyor.

Acil Durumlar

Çocukta şiddetli karın ağrısı, kusma, karında şişlik ya da dışkıda kan varsa beklemeden 112’yi arayın ya da acil servise başvurun.

Kardeşler ve Aile

Kardeşlerin ya da diğer aile üyelerinin çocukla alay etmemesi için onları da bilgilendirin. Sorunun tıbbi bir nedeni olduğunu ve çocuğun bunu bilerek yapmadığını anlamak, aile içindeki gerginliği azaltır.

Sık Sorulan Sorular

Zeytinburnu’ndaki uzmanları görmek için Zeytinburnu psikolog listesini inceleyebilirsiniz.