Güngören’de Depresyon İçin Terapi Seçenekleri

Kısa cevap: Güngören’de uzun mesai, gece çalışması ya da yoğun stres nedeniyle uyku düzeni bozulan kişilerde depresyon riski artar; depresyon da uykuyu bozar. Bu nedenle tedavide uyku sorunlarını ve depresyonu birlikte ele almak gerekir. Uykusuzluk için geliştirilmiş bilişsel davranışçı terapi, hem uykuyu hem ruh hâlini iyileştirebilir. Kendinize zarar verme düşünceniz varsa hemen 112’yi arayın.

Güngören ve Merter, tekstil atölyeleri, toptancılar ve küçük işletmeleriyle yoğun bir çalışma hayatına sahip. Burada çalışan pek çok kişi, sezon dönemlerinde gece geç saatlere kadar çalışıyor, sabah erken kalkıyor, hafta sonu bile işe gidiyor. Uykusuz geçen haftalar, zamanla yalnızca yorgunluğa değil, ruh hâlinde belirgin bir çöküşe de yol açabiliyor. Öte yandan depresyondaki pek çok kişi de geceleri uyuyamıyor ya da sabahları kalkamıyor. Bu yazıda Güngören’de yaşayan ve çalışanlar için uyku ile depresyon arasındaki ilişkiyi ve terapi seçeneklerini ele alıyoruz.

Uyku ve Depresyon: İki Yönlü İlişki

Uyku sorunları, depresyonun hem bir belirtisi hem de risk faktörüdür. Uzun süre yetersiz uyuyan kişilerde depresyon gelişme riski belirgin şekilde artar. Depresyondaki kişilerin büyük çoğunluğu da uyku sorunları yaşar. Bazıları uykuya dalmakta zorlanır, bazıları gece sık sık uyanır, bazıları sabah çok erken uyanıp bir daha uyuyamaz, bazıları ise tam tersine gün boyu uyumak ister. Depresyon tedavi edilse bile uyku sorunları devam ederse, depresyonun geri dönme riski artar.

Belirtiler

• Haftalarca süren uykuya dalma ya da uykuyu sürdürme güçlüğü
• Sabah çok erken uyanıp tekrar uyuyamama
• Uyusa bile dinlenmemiş uyanma
• Gün boyu yorgunluk, dikkat dağınıklığı
• Çökkünlük, umutsuzluk
• Keyif alamama
• Çabuk sinirlenme
• İştah değişiklikleri

Uykusuzluk İçin Bilişsel Davranışçı Terapi

Uykusuzluk için geliştirilmiş bilişsel davranışçı terapi, uyku ilaçlarına alternatif ya da tamamlayıcı olarak kullanılan, etkinliği gösterilmiş bir yöntemdir. Genellikle 6-8 seans sürer ve şu bileşenleri içerir:

• Uyku kısıtlama: Yatakta geçirilen süreyi gerçek uyku süresine yakınlaştırarak uykuyu derinleştirmek.
• Uyaran kontrolü: Yatağı yalnızca uyku için kullanmak; uyuyamıyorsanız kalkmak.
• Uyku hijyeni: Kafein, alkol, ekran ve ortam düzenlemesi.
• Bilişsel yeniden yapılandırma: “Bu gece de uyuyamazsam yarın mahvolurum” gibi kaygı yaratan düşüncelerle çalışmak.
• Gevşeme teknikleri: Nefes çalışmaları ve kas gevşetme.

Araştırmalar, uykusuzluk tedavisinin depresyon belirtilerini de azaltabildiğini gösteriyor.

Depresyon Tedavisi

Uyku sorunlarının yanı sıra depresyon belirtileri de belirginse, depresyon için bilişsel davranışçı terapi ya da kişilerarası terapi uygulanır. Orta ve ağır depresyonda psikiyatrik değerlendirme ve ilaç tedavisi gerekebilir. Bazı antidepresanlar uykuyu da düzenler; bu seçim psikiyatrist tarafından yapılır. Uyku ilaçları kısa süreli kullanılabilir; ancak uzun süreli kullanım bağımlılık riski taşıyabilir.

Vardiyalı ve Gece Çalışanlar İçin

• Mümkünse vardiya düzeninizi sık sık değiştirmeyin.
• Gündüz uyurken odayı karartın, kulak tıkacı kullanın.
• Uyandıktan sonra gün ışığına çıkın.
• İşten eve dönerken güneş gözlüğü takmak, uyku hormonunun salınımını kolaylaştırabilir.
• Vardiya sonrası ağır yemek ve kafeinden kaçının.
• Ailenizle uyku saatlerinize saygı gösterecek bir düzen konuşun.

Herkes İçin Uyku Önerileri

• Her gün, hafta sonu da dahil, aynı saatte kalkın.
• Öğleden sonra kafein almayın.
• Alkolü uyku ilacı olarak kullanmayın; uykuyu böler ve yüzeysel hâle getirir.
• Yatmadan bir saat önce ekranları bırakın.
• Yatak odasını serin, karanlık ve sessiz tutun.
• Gün içinde hareket edin ama yatmadan hemen önce ağır egzersizden kaçının.
• Uyuyamıyorsanız yatakta dönmek yerine kalkıp sakin bir şey yapın.

Güngören’de Seçenekler

Güngören merkez, Merter ve Tozkoparan çevresinde danışan kabul eden psikolog ve psikiyatristler bulunuyor. Bakırköy‘deki ruh sağlığı hastanesi ve Bağcılar‘daki eğitim ve araştırma hastanesi kamu seçenekleri arasında. Bazı hastanelerde uyku bozuklukları konusunda uzmanlaşmış birimler de bulunuyor. Uzun mesai yapanlar için akşam ve hafta sonu seansları ya da online terapi pratik seçenekler.

Ne Zaman Doktora Gitmeli?

Uyku sorunları üç haftadan uzun sürüyor ve günlük hayatı etkiliyorsa, horlama ve uykuda nefes durması gibi belirtiler varsa ya da ruh hâlinde belirgin çöküş eşlik ediyorsa, bir doktora başvurun. Uyku apnesi gibi tıbbi durumların da dışlanması gerekebilir.

Sık Sorulan Sorular

Güngören’deki uzmanları görmek için Güngören psikologları listesini inceleyebilirsiniz.