Online Çocuk ve Ergen Psikoloğu: Hangi Yaşta Olur, Nasıl Yapılır?

Online Çocuk ve Ergen Psikoloğu: Hangi Yaşta Olur, Nasıl Yapılır?

Kısa cevap: Online terapi ergenlerde iyi işler; 12 yaş ve üzerindeki gençlerin çoğu görüntülü görüşmeye kolay uyum sağlar. 7 ile 11 yaş arasında, kısa ve etkinlik temelli seanslarla ve anne babanın desteğiyle uygulanabilir. 6 yaşın altındaki çocuklarda doğrudan online terapi çoğunlukla uygun değildir; bu yaşta anne baba görüşmeleri ve ebeveyn rehberliği görüntülü yapılır. Tanı, test ve ilaç gerektiren durumlarda yüz yüze değerlendirme gerekir.

Çocuklar ve ergenler için online terapi mümkün mü?

Evet; ancak uygunluk yaşa ve soruna göre değişir. Ergenlerle yapılan görüntülü terapinin kaygı ve depresyon gibi sorunlarda yüz yüze terapiye yakın sonuç verdiğini gösteren araştırmalar vardır. Küçük çocuklarda ise terapi oyun ve ilişki üzerinden yürüdüğü için ekran ciddi bir sınır oluşturur.

Çocuk terapisinin önemli bir bölümü zaten anne babayla yapılan çalışmadır ve bu bölüm her yaş için görüntülü yürütülebilir.

Yaşa göre online terapi: Kimde nasıl uygulanır?

Yaş Online uygunluk Nasıl
0 ile 6 Çocukla doğrudan uygun değil Anne baba görüşmeleri, ebeveyn rehberliği; gerekirse yüz yüze oyun terapisi
7 ile 9 Sınırlı 30 ile 40 dakikalık kısa seanslar; çizim, oyun, ekran paylaşımı; anne baba yakında
10 ile 11 Çoğu çocukta uygun Etkinlik ve konuşma karışımı
12 ile 14 Uygun Konuşma temelli; ilgi alanları üzerinden bağ kurma
15 ile 18 Çok uygun Yetişkin terapisine yakın; mahremiyet belirleyici

Yaş tek ölçüt değildir: dikkatini ekranda tutabilen 8 yaşında bir çocuk uygun olabilirken, kamerada rahat edemeyen 13 yaşında bir genç için yüz yüze daha iyi olabilir. İlk birkaç seans bir denemedir.

Hangi sorunlarda online çalışılır, hangilerinde yüz yüze gerekir?

Online yürütülebilir Yüz yüze gerekir ya da tercih edilir
Kaygı, sınav kaygısı Zekâ, dikkat ve gelişim testleri
Hafif ve orta düzey depresif belirtiler Otizm kuşkusunda değerlendirme
Arkadaşlık ve okul uyumu sorunları Dikkat eksikliği tanı süreci
Boşanma, taşınma, kayıp sonrası uyum Küçük çocuklarda oyun terapisi
Ergen ile anne baba çatışması Kendine zarar verme, intihar düşüncesi
Öfke yönetimi, duygu düzenleme Yeme bozukluğu kuşkusu (hekim izlemiyle)
Ebeveyn rehberliği Ağır travma, istismar kuşkusu

Tanı koymak ve ilaç yazmak çocuk ve ergen psikiyatristinin işidir; psikologlar ilaç yazmaz. Acil bir durumda 112 aranır.

Online ebeveyn danışmanlığı nedir?

Online ebeveyn danışmanlığı, çocuğun katılmadığı, anne babanın uzmanla görüntülü görüşerek çocuğun davranışını anlamayı ve evde uygulanacak yolları öğrendiği çalışmadır. Küçük çocuklardaki sorunların çoğunda en etkili yol budur.

Konu Örnek
Öfke nöbetleri Nöbet sırasında ve sonrasında ne yapılır?
Uyku Tek başına uyuma, gece uyanmaları
Tuvalet eğitimi Hazır olma işaretleri, geri dönüşler
Kardeş kıskançlığı Yeni bebeğe hazırlık
Sınır koyma Tutarlılık; anne ile babanın ortak tutumu
Ekran kullanımı Yaşa göre kurallar
Okul reddi Sabah düzeni, öğretmenle iş birliği
Boşanma Çocuğa nasıl söylenir?

Çoğunlukla birkaç görüşme ile 8 görüşme arasında sürer. Anne ile babanın birlikte katılması etkiyi belirgin biçimde artırır.

Online çocuk seansı nasıl geçer?

Online çocuk seansı, yetişkin seansının küçültülmüş hali değildir; etkinlik temellidir ve daha kısadır.

Bölüm Ne yapılır
Açılış Kısa bir oyun ya da “haftanın en iyi ve en kötü anı”
Etkinlik Ortak beyaz tahtada çizim, duygu kartları, öykü tamamlama, kuklalar
Beceri Nefes alıştırması, “kaygı canavarı”na ad koyma, sorun çözme adımları
Kapanış Haftalık küçük görev; gerekirse anne babayla beş dakika

Uzman çoğunlukla seanstan önce hazır bulundurulacak malzemeleri bildirir: kâğıt, boya kalemleri, birkaç oyuncak. Yüz yüze çocuk seansı 40 ile 50 dakika sürer; online seans küçük yaşlarda 30 ile 40 dakikada tutulabilir.

Ergenle online terapi: Mahremiyet nasıl sağlanır?

Ergenle terapide mahremiyet her şeyden önemlidir; genç, anlattıklarının anne babasına aktarılmayacağına güvenmezse konuşmaz.

Kural Açıklama
Kapalı kapı Seans sırasında odaya girilmez
Kulaklık Sesin dışarı çıkmasını önler
Kapı dinlenmez Genç bunu fark ederse güven biter
Seans sorgulanmaz “Ne konuştunuz?” yerine “Nasıl geçti?” ve yanıt beklememek
Gizliliğin sınırı Yaşamsal risk varsa uzman anne babayı bilgilendirir; bu, baştan gence de söylenir

Evde yalnız kalabileceği bir oda yoksa seçenekler: herkesin dışarıda olduğu bir saat, park halindeki araç ya da okuldaki rehberlik odası. Anne baba görüşmeleri ayrı planlanır ve gencin bilgisi dahilinde yapılır.

Evde seans köşesi nasıl hazırlanır?

  1. Ekran: telefon yerine tablet ya da bilgisayar; sabit durmalı.
  2. Yer: sessiz, kapısı kapanan bir oda; yatak yerine masa.
  3. Ses: kulaklık; küçük çocuklarda hoparlör de olur.
  4. Malzeme: kâğıt, kalem, uzmanın istediği oyuncaklar.
  5. Dikkat dağıtıcılar: bildirimler kapalı; televizyon ve kardeşler başka odada.
  6. Anne baba: küçük çocukta yakında ama ekranın dışında; ergende evin başka bir yerinde.
  7. Öncesi: tuvalet, su ve beş dakikalık geçiş süresi.

Bağlantı koparsa ne yapılacağını önceden konuşun: çoğunlukla uzman yeniden arar.

Online çocuk psikoloğu seçerken sorulacak sorular

  1. Hangi bölümden mezunsunuz?
  2. Çocuk ve ergenlerle çalışma eğitiminiz ve deneyiminiz nedir?
  3. Çocuğumun yaşında online seans yapıyor musunuz, nasıl yapıyorsunuz?
  4. Anne baba görüşmeleri ne sıklıkta olacak?
  5. Yüz yüze değerlendirme gerekirse nasıl yönlendiriyorsunuz?
  6. Gizlilik ve bilgilendirme konusunda kuralınız nedir?
  7. Seans kaç dakika ve ücreti nedir?

“Pedagog” resmi bir sağlık unvanı değildir; bu adla çalışan birine mezun olduğu bölümü sorun.

Ekran süresi kaygısı: Terapi de ekran değil mi?

Haklı bir sorudur; yanıtı ekranın ne için kullanıldığındadır. Araştırmacılar ekran süresinden çok ekranın niteliğine bakmayı öneriyor.

Edilgen ekran Etkileşimli ekran
Video izleme, kaydırma Bir yetişkinle karşılıklı konuşma
Tek yönlü İki yönlü
Dikkat dışarıdan yönetilir Çocuk düşünür, yanıtlar, üretir

Haftada 40 dakikalık bir görüntülü seans, büyükanneyle yapılan görüntülü sohbete benzer; saatlerce video izlemekle aynı etkiyi yapmaz. Yine de seansın ardından ekransız bir etkinlik planlamak iyi bir geçiştir.

Sık sorulan sorular

Kaç yaşından itibaren online terapi yapılır?

Çocukla doğrudan çalışma çoğunlukla 7 yaşından sonra; rahat ve verimli biçimde 10 ile 12 yaşından itibaren. Daha küçük yaşlarda anne babayla çalışılır.

Online çocuk terapisi kaç seans sürer?

Çoğu süreç 8 ile 20 seans arasında tamamlanır; ebeveyn rehberliği daha kısa olabilir.

Çocuğum kamerada konuşmak istemiyor, ne yapmalıyım?

Zorlamayın. Uzman ilk seansları oyun ve ilgi alanlarıyla açar; iki üç seansta uyum olmazsa yüz yüze seçenek değerlendirilir.

Online dikkat ya da zekâ testi yapılır mı?

Standart testler yüz yüze uygulanır; online yapılan “testler” tanı için geçerli değildir.

Ergen çocuğum terapiye gitmek istemiyor; online ikna eder mi?

Bazen evet; kendi odasından katılmak eşiği düşürür. Tek bir tanışma görüşmesi önerin ve uzmanı birlikte seçin.

Anne baba ayrı şehirlerdeyse birlikte katılabilir mi?

Evet; görüntülü görüşmenin en büyük kolaylıklarından biridir.

Görüntülü çalışan uzmanları online terapi sayfasında, çocuklarla çalışanları çocuk ve ergen sayfasında, yüz yüze seçenekleri İstanbul psikolog sayfasında bulabilirsiniz.

Psikolog Bul logosu
Psikolog Bul

İstanbul'un 39 ilçesinde psikolog bulun.

İstanbul Psikolog

Danışanlar için

Evinizden çıkmadan psikologla görüşün

Türkiye'nin ve dünyanın her yerinden güvenli görüntülü görüşmeyle destek alın. Online görüşme yapan psikologları inceleyin.

Psikologlar için

Psikolog musunuz? Rehbere eklenin

İlçenizde sizi arayan danışanlara görünür olun. Paketleri inceleyin, kayıt formunu doldurun.

İstanbul Psikolog