Zeytinburnu’nda Depresyon Belirtileri ve Terapi Süreci

Kısa cevap: Zeytinburnu’nda başka bir ülkeden göç etmiş yetişkinlerde depresyon, yaşanan kayıplar, belirsizlik, dil engeli ve yalnızlık nedeniyle sık görülebilir. Belirtiler çoğu zaman bedensel şikâyetlerle ifade edilir. Kendi dilinde hizmet veren ya da tercüman desteğiyle çalışan, kültüre duyarlı uzmanlar ve sivil toplum kuruluşlarının psikososyal destek programları başvurulabilecek kaynaklardır. Kendinize zarar verme düşünceniz varsa hemen 112’yi arayın.

Zeytinburnu, uzun yıllardır farklı ülkelerden gelen pek çok aileye ev sahipliği yapıyor. Burada yaşayan yetişkinlerin bir kısmı, savaş, yoksulluk ya da baskı nedeniyle evlerini, yakınlarını ve tanıdık hayatlarını geride bırakmak zorunda kalmış. Yeni bir ülkede hayat kurmaya çalışırken, geçmişin kayıplarıyla ve geleceğin belirsizliğiyle aynı anda baş etmek, ruh sağlığını derinden etkileyebiliyor. Bu yazıda Zeytinburnu’nda yaşayan göçmen yetişkinler için depresyonun belirtilerini ve terapi sürecini ele alıyoruz.

Göç ve Ruh Sağlığı

Göç, birçok kaybı aynı anda yaşamak anlamına gelebilir:

• Ev, memleket ve tanıdık çevrenin kaybı
• Yakınların kaybı ya da onlardan ayrı kalma
• Meslek ve sosyal statünün kaybı
• Dilin ve kendini rahatça ifade edebilmenin kaybı
• Gelecekle ilgili güven duygusunun kaybı

Bunlara yeni ülkedeki ekonomik zorluklar, ayrımcılık ve yalnızlık da eklendiğinde, depresyon riski belirgin şekilde artar.

Belirtiler Nasıl İfade Edilir?

Farklı kültürlerde depresyon farklı şekillerde ifade edilir. Pek çok kişi üzüntü yerine bedensel şikâyetlerden söz eder:

• Baş ağrısı, göğüste sıkışma, mide ağrısı
• “Kalbim ağırlaştı”, “İçim yanıyor” gibi ifadeler
• Sürekli yorgunluk
• Uykusuzluk ve kâbuslar
• İştahsızlık
• Çok düşünme, düşüncelerden kurtulamama
• Geleceğe dair umutsuzluk
• Ölüm düşünceleri

Travmanın Etkisi

Göç öncesinde ya da göç yolculuğunda şiddete, kayıplara veya tehlikelere maruz kalan kişilerde, depresyonla birlikte travma sonrası stres belirtileri de görülebilir: yaşananların zihinde tekrar tekrar canlanması, kâbuslar, ani irkilmeler ve hatırlatıcılardan kaçınma. Bu belirtiler de tedavi edilebilir.

Dil Engeli ve Tercüman Desteği

Duyguları anlatmak, ana dilde bile zorken yabancı bir dilde çok daha zordur. Bu nedenle:

• Mümkünse kendi dilinizde hizmet veren bir uzman arayın.
• Kendi dilinizi bilen uzman bulunamıyorsa, profesyonel tercüman desteğiyle terapi mümkündür.
• Çocukları ya da aile üyelerini tercüman olarak kullanmak, mahremiyet ve aile içi denge açısından uygun değildir.
• Sivil toplum kuruluşları, tercüman destekli psikososyal hizmetler sunabiliyor.

Kültüre Duyarlı Terapi

Kültüre duyarlı bir terapist, danışanın kültürel değerlerini, inançlarını, aile yapısını ve sıkıntıyı ifade etme biçimini anlamaya çalışır; kendi kültürel varsayımlarını dayatmaz. Terapide geleneksel başa çıkma yolları, dini inançlar ve topluluk desteği gibi güç kaynakları da değerlendirilir.

Terapi Süreci

Güven ilişkisi: İlk aşamada güvenli bir ilişki kurmak önceliklidir. Gizlilik ilkeleri açıkça anlatılır.

Günlük hayatı düzenlemek: Uyku, beslenme, günlük rutin ve sosyal temas gibi temel alanlar ele alınır.

Kayıplar ve yas: Geride bırakılanların yasının tutulmasına alan açılır.

Travma çalışması: Gerekirse travma odaklı yöntemler uygulanır.

Problem çözme: Barınma, iş, eğitim gibi pratik sorunlar için kaynaklara yönlendirme yapılır.

Destek Kaynakları

Zeytinburnu’nda göçmenlere yönelik çalışan sivil toplum kuruluşları ve toplum merkezleri, ücretsiz psikososyal destek, danışmanlık ve yönlendirme hizmetleri sunuyor. Göçmen sağlığı merkezleri ve devlet hastaneleri de başvurulabilecek yerler arasında. Bakırköy‘deki ruh sağlığı hastanesi kamu seçenekleri arasında. Marmaray, T1 tramvayı ve metrobüs ulaşımı kolaylaştırıyor.

Aile ve Topluluk Desteği

Göç eden aileler için topluluk bağları en önemli güç kaynaklarından biridir. Aynı ülkeden gelen kişilerin dayanışma ağları, dernekleri ve ibadet yerleri, yalnızlığı azaltır ve pratik yardım sağlar. Ancak bazı topluluklarda ruhsal sıkıntılardan söz etmek hâlâ utanç verici görülebilir. Topluluk liderlerinin ve tanınmış kişilerin ruh sağlığı konusunda açık konuşması, yardım almayı kolaylaştırabilir.

Çocuklar ve Gençler

Ebeveynin depresyonu, çocukları da etkileyebilir. Bazı çocuklar ebeveynlerinin dil ve resmi işler konusundaki yükünü üstlenerek erken büyümek zorunda kalır. Ebeveynin kendi ruh sağlığı için destek alması, çocukların da daha güvende hissetmesini sağlar. Çocuklarda uyum sorunları gözlenirse okul rehberlik servisi ilk başvuru noktasıdır.

Gündelik Hayatta Küçük Adımlar

Türkçe kurslarına katılmak, mahalledeki parklarda ve sahilde yürüyüş yapmak, komşularla tanışmak ve günlük bir düzen kurmak, yeni bir yere uyum sağlamayı kolaylaştırır. Her yeni beceri ve her yeni bağlantı, kontrol ve aidiyet duygusunu biraz daha güçlendirir.

Sık Sorulan Sorular

Zeytinburnu’ndaki uzmanları görmek için Zeytinburnu psikologları listesine göz atabilirsiniz.