Sultanbeyli Ergen Psikoloğu: Ailelere Rehber

Kısa cevap: Sultanbeyli’de ergen psikoloğu, ev işleri, kardeş bakımı ya da ailenin duygusal yükünü yaşından erken üstlenen gençlere, özellikle kız ergenlere destek sunar. Sorumluluk almak değerlidir, ancak bu yük gencin okulunu, dinlenmesini, arkadaşlıklarını ve hayallerini geri plana itiyorsa yorgunluk, öfke ve kaygı ortaya çıkabilir. Ailelerin sorumlulukları adil dağıtması ve gencin kendi gelişimine alan açması önemlidir.

Sultanbeyli’de pek çok genç kız, okuldan döner dönmez mutfağa giriyor, küçük kardeşlerine bakıyor, ev işlerini üstleniyor. Kimisi annesinin çalışması nedeniyle, kimisi kalabalık bir ailede, kimisi de ailede hasta bir büyük olduğu için. Aileler bu yardımdan memnun; genç de ailesine destek olmaktan gurur duyuyor. Ama bir noktada bu sorumluluklar gencin kendi hayatına yer bırakmıyor. Bu yazıda Sultanbeyli’deki aileler için erken sorumluluk yüklenen ergenlerin ihtiyaçlarını ve ergen psikoloğunun rolünü anlatıyoruz.

Ebeveynleşmiş Çocuk Nedir?

Psikolojide, yaşından beklenmeyecek ölçüde ebeveyn rolünü üstlenen çocuklar için “ebeveynleşmiş çocuk” kavramı kullanılır. Bu durum iki şekilde görülebilir:

• Pratik sorumluluk: Ev işleri, yemek, kardeş bakımı, alışveriş, faturalar.
• Duygusal sorumluluk: Ebeveynin sırdaşı olmak, onun dertlerini dinlemek, ailedeki çatışmaları yatıştırmak.

Yaşına uygun sorumluluklar gencin gelişimini destekler. Ancak sorumluluk gencin kapasitesini aştığında ve kendi ihtiyaçlarının önüne geçtiğinde, olumsuz etkiler ortaya çıkabilir.

Kız Ergenlerin Özel Durumu

Pek çok ailede ev işleri ve bakım sorumlulukları, kardeşler arasında eşit dağıtılmaz; kız çocuklarından daha fazlası beklenir. Bu durum kız ergenlerde şu duygulara yol açabilir:

• Erkek kardeşlerine göre haksızlığa uğradığı hissi
• Kendi isteklerinin önemsiz olduğu düşüncesi
• Okul ve sosyal hayatta geri kalma
• Geleceğe dair hayallerin ertelenmesi
• Bastırılmış öfke ve kırgınlık

Fark Edilebilecek İşaretler

• Sürekli yorgunluk ve uykusuzluk
• Ödevlere ve derslere zaman ayıramama
• Arkadaşlarıyla vakit geçirememe, yalnızlık
• Kendi ihtiyaçlarını dile getirmekte zorlanma
• Herkesi memnun etme çabası
• Ani öfke patlamaları ya da ağlama krizleri
• Baş ağrısı, mide ağrısı gibi bedensel yakınmalar
• Gelecekle ilgili umutsuzluk

Erken Sorumluluğun Güçlü Yanları

Erken sorumluluk alan gençler çoğu zaman olgun, becerikli, empatik ve güvenilir bireyler olarak büyür. Bu güçlü yanlar değerlidir. Önemli olan, bu becerilerin gencin kendi gelişimi ve mutluluğu pahasına kazanılmamasıdır.

Ailelerin Yapabilecekleri

• Sorumlulukları gözden geçirin: Gencinizin bir haftada ne kadar iş üstlendiğini birlikte yazın.
• Adil dağıtın: Ev işlerini cinsiyete göre değil, yaşa ve kapasiteye göre tüm aile bireyleri arasında paylaştırın.
• Okul zamanını koruyun: Ders çalışma saatlerini öncelikli kabul edin.
• Dinlenme ve sosyal hayata alan açın: Gencinizin arkadaşlarıyla vakit geçirmesine ve hobilerine zaman ayırmasına izin verin.
• Takdir edin: Emeğini fark ettiğinizi ve değer verdiğinizi söyleyin.
• Sırdaş yapmayın: Yetişkin sorunlarınızı paylaşmak için başka yetişkinlerden destek alın.
• Hayallerini dinleyin: Gencinizin gelecekle ilgili isteklerini sorun ve destekleyin.
• Dış destek arayın: Kreş, gündüz bakım, akraba desteği gibi seçenekleri değerlendirin.

Ergen Psikoloğu Nasıl Yardımcı Olur?

• Gencin yorgunluk, öfke ve kırgınlık gibi duygularını ifade etmesine alan açar.
• Kendi ihtiyaçlarını fark etmesine ve dile getirmesine yardımcı olur.
• Sınır koyma ve hayır deme becerilerini destekler.
• Geleceğe dair hedeflerini netleştirmesine yardımcı olur.
• Aileyle görüşerek sorumlulukların daha dengeli dağıtılmasını konuşur.
• Depresyon ya da kaygı belirtileri varsa bunlarla çalışır.

Gence Kısa Not

Ailene destek olmak istemen çok değerli. Ama yorgun hissetmen, bazen öfkelenmen ya da kendi hayatın için zaman istemen, ailene olan sevgini azaltmaz. Kendi ihtiyaçlarını dile getirmek bencillik değildir. Okulun, dinlenmen ve hayallerin de önemli. Bu duyguları güvendiğin biriyle paylaşabilirsin: bir öğretmen, rehber öğretmenin ya da bir ergen psikoloğu.

Sultanbeyli’de Seçenekler

Sultanbeyli’de merkez ve çevre mahallelerde gençler ve ailelerle çalışan uzmanlar bulunuyor. Okul rehberlik servisleri ilk başvuru noktası olabilir. İlçedeki kadın ve aile destek merkezleri ile gençlik merkezleri de kaynaklar arasında. Pendik ve Sancaktepe‘deki uzmanlar da seçenekler arasında.

Acil Durumlar

Gencinizde kendine zarar verme düşünceleri fark ederseniz beklemeden 112’yi arayın. Aile içi şiddet durumunda 183, kadına yönelik şiddette 155 aranabilir.

Sık Sorulan Sorular

Sultanbeyli’deki uzmanları görmek için Sultanbeyli psikolog listesine göz atabilirsiniz.