Feriköy Psikolog: Feriköy’de Psikolojik Destek

Kısa cevap: Şişli Feriköy’de ağır ve ilerleyici bir hastalığı olan bir yakınının son dönemine eşlik eden kişiler için psikolojik destek, kayıp gerçekleşmeden önce başlayan yası yaşamaya, bakımın yükünü taşımaya ve vedalaşmaya hazırlanmaya yardımcı olur. Önceden yaşanan yas, sevilen biri hâlâ hayattayken onu kaybetmenin acısını hissetmektir ve çok doğal bir süreçtir. Palyatif bakım ekipleri ve psikolojik destek, hem hasta hem de aile için bu dönemi daha taşınabilir kılar.

Feriköy, pazar alanı, mahalle sokakları ve tarihi mezarlığıyla Şişli’nin köklü semtlerinden biri. Burada bazı aileler, bir annenin, babanın ya da eşin ağır hastalığının son dönemini yaşıyor. Hastane ziyaretleri, evde bakım, ağrı yönetimi ve uykusuz geceler hayatlarının merkezine yerleşmiş. Sevdikleri hâlâ yanlarında; ama her gün biraz daha azalıyor. Bir yandan her anın kıymetini bilmeye çalışıyor, bir yandan da “Ne zaman olacak?” sorusuyla, bu sorudan duydukları suçlulukla ve yorgunlukla boğuşuyorlar. Bu yazıda Feriköy’de bu dönemi yaşayanlar için psikolojik desteği anlatıyoruz.

Önceden Yaşanan Yas Nedir?

Önceden yaşanan yas, sevilen birinin ölümü beklenirken ortaya çıkan yas tepkileridir. Yalnızca beklenen ölüm için değil, hastalıkla birlikte kaybedilen şeyler için de yaşanır: kişinin eski hali, ortak planlar, bağımsızlığı ve birlikte geçirilecek gelecek. Hem bakım veren yakınlar hem de hastanın kendisi bu yası yaşayabilir.

Sık Yaşanan Duygular

• Derin üzüntü ve önceden özlem
• Kaygı ve sürekli tetikte olma
• Yorgunluk ve tükenmişlik
• “Bitsin artık” düşüncesi ve ardından gelen yoğun suçluluk
• Öfke: hastalığa, sağlık sistemine, diğer aile üyelerine
• Yalnızlık ve kimsenin anlamadığı hissi
• Hasta ile yarım kalan konular hakkında kaygı
• Kendi hayatını askıya almış olmanın getirdiği kırgınlık

“Acı çekmesin, bitsin” düşüncesi, sevginin ve tükenmişliğin doğal bir sonucudur; sizi kötü biri yapmaz.

Palyatif Bakım Nedir?

Palyatif bakım, ağır ve ilerleyici hastalıklarda yaşam kalitesini artırmayı, ağrı ve diğer belirtileri hafifletmeyi ve hasta ile ailesine psikososyal destek sunmayı amaçlayan bir yaklaşımdır. Yalnızca son günlerde değil, hastalığın daha erken dönemlerinde de başlanabilir. Hastanelerin palyatif bakım servisleri ve evde sağlık hizmetleri bu süreçte önemli destek sağlar.

Psikolojik Destek Nasıl Yardımcı Olur?

1. Duygulara alan açmak: Üzüntü, öfke, suçluluk ve rahatlama arzusu yargılanmadan dinlenir.
2. Bakım yükü: Bakım veren kişinin tükenmişliği ele alınır, yardım istemek desteklenir.
3. Anlamlı zaman: Kalan zamanı nasıl geçirmek istediğiniz konuşulur.
4. Vedalaşma: Söylenmek istenenleri söylemek, yarım kalan konuları tamamlamak için hazırlık yapılır.
5. Aile içi iletişim: Kardeşler arasındaki görev paylaşımı ve anlaşmazlıklar ele alınır.
6. Kayıp sonrası: Ölümün ardından yas sürecinde destek devam eder.

Hastayla İletişim

Ağır hasta biriyle konuşmak zor olabilir. Onun liderliğini takip edin: Ölüm hakkında konuşmak istiyorsa dinleyin, istemiyorsa zorlamayın. Birlikte eski anıları anmak, sevdiği müzikleri dinlemek, elini tutmak ya da sadece yanında sessizce oturmak çok değerlidir. “Seni seviyorum”, “Teşekkür ederim”, “Özür dilerim”, “Seni affediyorum” gibi sözler, hem hasta hem de yakınlar için anlamlı olabilir.

Bakım Verenler İçin Öneriler

• Bakım görevlerini aile üyeleri arasında paylaştırın.
• Evde sağlık hizmetleri ve palyatif bakım ekiplerinden destek isteyin.
• Kısa da olsa düzenli dinlenme zamanları ayırın.
• Kendi sağlığınızı, uykunuzu ve beslenmenizi ihmal etmeyin.
• Duygularınızı güvendiğiniz biriyle paylaşın.
• Pratik ve resmi işleri önceden düzenlemek, sonraki süreçteki yükü azaltır.

Çocuklar

Evdeki çocuklar, büyükannelerinin ya da ebeveynlerinin hastalığından etkilenir. Onlara yaşlarına uygun, dürüst bilgi verin ve isterlerse hastayla vakit geçirmelerine izin verin. Vedalaşma fırsatı, çocuklar için de değerlidir.

Feriköy’de Seçenekler

Hastanın takip edildiği hastanenin palyatif bakım servisi, sosyal hizmet birimi ve evde sağlık hizmetleri ilk başvuru noktalarıdır. Feriköy ve çevresinde, Şişli merkez, Kurtuluş ve Okmeydanı’nda yas ve sağlık psikolojisi alanında çalışan uzmanlar bulunuyor. Bakım nedeniyle evden çıkamıyorsanız online seanslar pratik bir çözümdür.

Acil Durumlar

Hastada ani nefes darlığı, kontrol edilemeyen ağrı ya da bilinç değişikliği varsa bakım ekibine ya da 112’ye başvurun. Kendinize zarar verme düşünceleriniz varsa beklemeden 112’yi arayın.

Sık Sorulan Sorular

Şişli’deki uzmanları görmek için Şişli psikologları listesini inceleyebilirsiniz.