Pendik Yas Süreci ve Travma Sonrası Destek

Kısa cevap: Pendik’te travma sonrası destek, travmatik bir olayın hemen ardından da önemlidir. Psikolojik ilk yardım; kişinin güvenliğini sağlamayı, sakinleşmesine yardımcı olmayı, temel ihtiyaçlarını karşılamayı, sevdikleriyle bağlantı kurmasını ve bilgiye erişmesini desteklemeyi içerir. Olayı ayrıntılarıyla anlatması için zorlamak yerine yanında olmak ve pratik destek sunmak ilk günlerde en çok işe yarayan şeylerdir.

Bir kaza, bir yangın, ani bir ölüm haberi ya da bir afet… Travmatik bir olay yaşandığında, ilk saatler ve günler hem olayı yaşayan kişi hem de çevresindekiler için kafa karıştırıcı ve zorlayıcıdır. Pendik’te havalimanı, liman, sanayi bölgeleri ve yoğun yollar nedeniyle acil durumlara tanıklık eden pek çok kişi var. Bu yazıda travmatik bir olayın hemen ardından psikolojik ilk yardımı ve ilk günlerde neler yapılabileceğini anlatıyoruz.

Psikolojik İlk Yardım Nedir?

Psikolojik ilk yardım, travmatik bir olayın hemen ardından, olaydan etkilenen kişilere sunulan insani, destekleyici ve pratik yardımdır. Bir terapi değildir ve uzman olmayan kişiler tarafından da uygulanabilir. Amacı, kişinin güvende hissetmesine, sakinleşmesine ve kendi kaynaklarına ulaşmasına yardımcı olmaktır.

Psikolojik İlk Yardımın Temel İlkeleri

1. Güvenlik

Kişinin fiziksel olarak güvende olmasını sağlayın. Gerekirse tehlikeli alandan uzaklaştırın ve tıbbi yardım çağırın.

2. Sakinleştirme

Sakin ve yumuşak bir ses tonuyla konuşun. Kişinin nefesini yavaşlatmasına yardımcı olun. Topraklama teknikleri kullanın: “Ayaklarını yerde hisset, etrafındaki birkaç şeyi bana söyle.”

3. Temel İhtiyaçlar

Su, yiyecek, battaniye, oturacak bir yer, telefon şarjı gibi temel ihtiyaçlarını karşılayın.

4. Bağlantı

Kişinin ailesine ve sevdiklerine ulaşmasına yardımcı olun. Yalnız kalmamasını sağlayın.

5. Bilgi

Ne olduğu, ne olacağı ve nereden yardım alabileceği konusunda doğru ve anlaşılır bilgi verin. Bilmediğiniz şeyleri uydurmayın.

6. Kendi Kaynaklarını Kullanma

Kişinin kendi kararlarını vermesine ve kontrol hissini yeniden kazanmasına destek olun. Her şeyi onun yerine yapmak yerine birlikte yapın.

Neler Yapılmamalı?

• Kişiyi olayı ayrıntılarıyla anlatmaya zorlamayın.
• “Sakin ol”, “Ağlama”, “Abartma” gibi sözler söylemeyin.
• “Her şey yoluna girecek” gibi tutamayacağınız sözler vermeyin.
• Kendi deneyimlerinizi anlatarak odağı kendinize çekmeyin.
• Kişiyi suçlayan sorular sormayın.
• Kişi istemediği halde fotoğraf ya da video çekmeyin, sosyal medyada paylaşmayın.

İlk Günlerde Olağan Tepkiler

Travmatik bir olaydan sonraki ilk günlerde şu tepkiler çok yaygındır ve genellikle zamanla azalır:

• Şok, inanamama, uyuşma
• Olayın zihinde tekrar tekrar canlanması
• Uyku sorunları
• Kolay irkilme
• Ağlama, öfke ya da korku
• Odaklanma güçlüğü
• Bedensel belirtiler: titreme, mide bulantısı, yorgunluk

İlk Günlerde Kişinin Kendisi İçin Yapabilecekleri

• Güvendiğiniz insanların yanında olun.
• Uyku, beslenme ve dinlenmeye özen gösterin.
• Alkol ve madde kullanımından uzak durun.
• Mümkünse günlük rutinlerinizi sürdürün.
• Olayla ilgili haberleri ve sosyal medya paylaşımlarını sınırlayın.
• Kendinize zaman tanıyın; tepkilerinizin normal olduğunu hatırlayın.

Erken Dönemde Terapi Gerekli mi?

Travmatik bir olaydan hemen sonra herkesin terapiye ihtiyacı yoktur. Pek çok kişi, sosyal destek ve zamanla kendiliğinden toparlanır. Ancak şu durumlarda erken profesyonel destek önemlidir:

• Tepkiler çok yoğun ve kişinin işlevselliği ciddi şekilde bozulduysa
• Kişi kendine ya da başkalarına zarar verme riski taşıyorsa
• Kişinin daha önce ciddi ruhsal sorunları varsa
• Belirtiler birkaç hafta sonra azalmak yerine artıyorsa

Bir aydan uzun süren belirtilerde travma odaklı terapi önerilir.

Pendik’te Destek

Pendik’te merkez, Kurtköy, Kaynarca ve Güzelyalı çevresinde travma alanında çalışan uzmanlar bulunuyor. Kartal ve Tuzla‘daki uzmanlar ile hastanelerin psikiyatri bölümleri de seçenekler arasında. Psikolojik ilk yardım eğitimleri, bazı kurumlar ve sivil toplum kuruluşları tarafından düzenleniyor.

Acil Durumlar

Fiziksel tehlike, yaralanma ya da kendine zarar verme riski varsa beklemeden 112’yi arayın.

Çocuklarla Psikolojik İlk Yardım

Travmatik bir olaydan etkilenen çocuklarda en önemli şey, güvendiği bir yetişkinin yanında olmasıdır. Çocukla göz hizasında konuşmak, kısa ve basit açıklamalar yapmak, sorularına dürüst cevaplar vermek ve mümkünse ailesiyle bir araya gelmesini sağlamak önemlidir. Çocukların olaydan sonra oyunlarında yaşananları canlandırması, sık soru sorması ya da ebeveynlerinden ayrılmak istememesi doğaldır. Rutinlere hızla dönmek güven duygusunu artırır.

Sık Sorulan Sorular

Pendik’teki uzmanları görmek için Pendik psikologları listesine göz atabilirsiniz.