Cookie-jarring Nedir? (Kurabiye Kavanozu: Birini Yedek Olarak Elde Tutmak)

Cookie-jarring Nedir? (Kurabiye Kavanozu: Birini Yedek Olarak Elde Tutmak)

Kısa cevap: Cookie-jarring (kurabiye kavanozu), bir kişinin asıl ilgilendiği biriyle işler yolunda gitmezse diye başka birini kavanozdaki kurabiye gibi yedekte tutmasıdır. Yedekteki kişiye yeterince ilgi gösterilir ki uzaklaşmasın; ama ilişki hiçbir zaman ciddi bir yöne ilerlemez. Karşı taraf genellikle asıl seçenek olmadığını bilmez. Bu durum, onun duygusal yatırımını ve zamanını bilgilendirilmiş bir seçim yapma hakkı olmadan tüketir.

Cookie-jarring ne demek?

Terim, bir kurabiye kavanozunu, ihtiyaç duyulduğunda uzanılacak güvenli bir kaynak olarak görme fikrinden gelir. Cookie-jarring yapan kişi, asıl olarak başka biriyle ilgilenmektedir; bu kişiyle ilişki kurmayı umuyor ya da kurmuş durumdadır. Ancak bu ilişkinin olumsuz sonuçlanma ihtimaline karşı, bir başka kişiyi “kavanozda” tutar. Yedekteki kişiyle mesajlaşır, ara sıra buluşur, ilgilendiğini hissettirir; ama ilişkiyi asla bir sonraki aşamaya taşımaz. Asıl ilgi duyulan kişiyle işler kötüleştiğinde yedekteki kişiye yönelim artar; işler iyi gittiğinde ise iletişim azalır.

Cookie-jarring nasıl görünür?

  1. Dalgalı ilgi: Bazen yoğun mesajlaşma, bazen haftalarca sessizlik.
  2. Belirsiz buluşmalar: Planlar son dakikada yapılır ya da sıkça iptal edilir.
  3. İlişkiyi tanımlamaktan kaçınmak: “Ne oluyoruz?” sorusu sürekli geçiştirilir.
  4. Hafta sonu ve tatillerde kaybolmak: Önemli günler ve özel zamanlar sizinle geçirilmez.
  5. Kriz anlarında geri dönmek: Kişinin asıl ilişkisinde sorun yaşadığı dönemlerde ilgi aniden artar.
  6. Gelecek konuşmalarının olmaması: Ortak planlar ya da uzun vadeli hayaller hiç gündeme gelmez.

Benzer kavramlarla farkı

Kavram Durum Temel özellik
Cookie-jarring Bir kişiyle asıl ilgileniliyor Başka birini “plan B” olarak oyalamak
Benching Genellikle belirsiz Birini yedek kulübesinde tutmak
Cushioning Mevcut bir ilişki var Ayrılığa karşı yastık işlevi gören kişiler
Breadcrumbing Değişken Ara sıra kırıntı ilgi göstermek

Bu kavramlar birbirine çok yakındır ve sıklıkla iç içe geçer. Cookie-jarring’i ayırt eden, kişinin belirli bir “asıl seçeneği” olması ve yedekteki kişiyi bu seçeneğin başarısızlığına karşı bir güvence olarak görmesidir.

Neden yapılır?

Cookie-jarring çoğu zaman reddedilme ve yalnız kalma korkusundan beslenir. Kişi, asıl ilgilendiği kişiyle işlerin yolunda gitmeme ihtimaline karşı kendini korumak ister. Bazı kişiler için ise birden fazla kişiden ilgi görmek, öz değeri destekleyen bir onay kaynağıdır. Karar vermekte zorlanma, belirsizliğe tahammülsüzlük ve çatışmadan kaçınma da bu davranışa katkıda bulunabilir. Bu nedenler davranışı açıklayabilir; ancak yedekteki kişinin yaşadığı duygusal bedeli ortadan kaldırmaz.

Yedekte tutulan kişiye etkisi

Cookie-jarring’in en yıpratıcı yanı, yedekte tutulan kişinin çoğu zaman bunu bilmemesidir. Kişi, ilişkinin bir gün ilerleyeceği umuduyla zamanını ve duygusal enerjisini yatırır. Dalgalı ilgi, kafa karışıklığına ve sürekli “Ne yanlış yapıyorum?” sorusuna yol açar. Aralıklı gelen ilgi, beklentiyi canlı tutar ve kişinin başka ilişkilere açılmasını zorlaştırabilir. Gerçek ortaya çıktığında ise yoğun bir değersizlik ve kandırılmış olma hissi yaşanır: “Ben sadece bir yedektim.”

Kendinizde fark ederseniz

Bu davranışı kendinizde fark etmek rahatsız edici olabilir; ancak bu farkındalık önemli bir adımdır. Kendinize şu soruları sorabilirsiniz: Bu kişiyi neden elde tutuyorum? Asıl ilgilendiğim kişiyle ilişki yürümezse yalnız kalmaktan mı korkuyorum? Karşımdaki kişi, onun için ne ifade ettiğimi gerçekten biliyor mu? Yedekteki kişiye durumunuzu dürüstçe anlatmak, onun kendi seçimini yapmasını sağlar ve sizi de sürekli iki ilişki arasında bölünmüş hissetmekten kurtarır. Yalnız kalma korkusu ve belirsizliğe tahammülsüzlük gibi duygular, bir uzmanla çalışılarak zaman içinde hafifletilebilir.

Ne yapmalı?

  • Örüntüyü fark edin. İlginin dalgalı olup olmadığını ve kriz anlarında arttığını gözlemleyin.
  • Netlik isteyin. “Bu ilişkiden ne bekliyorsun? Başka biriyle de görüşüyor musun?” diye doğrudan sorun.
  • Kendi ihtiyacınızı belirleyin. Belirsizliğin sizin için kabul edilebilir sınırını netleştirin.
  • Seçeneklerinizi açık tutun. Bu kişiyi beklerken hayatınızı ve diğer tanışma fırsatlarını askıya almayın.

Yedekte tutulduğunuzu fark etmek acı verici olabilir. Bu deneyim öz değerinizi sarstıysa ya da sürekli benzer belirsiz ilişkilere çekildiğinizi fark ediyorsanız bir psikolog ile görüşmek faydalı olabilir. Özgüven ve benlik üzerine çalışmak, daha azına razı olma eğilimini fark etmenizi kolaylaştırır.

Cookie-jarring ile benching aynı şey mi?

Çok yakın kavramlardır. Cookie-jarring’de kişinin belirli bir asıl seçeneği vardır ve yedekteki kişi bu seçenek başarısız olursa diye elde tutulur. Benching ise daha genel bir oyalama davranışını anlatır.

Yedekte tutulduğumu nasıl anlarım?

Dalgalı ilgi, sık iptal edilen planlar, ilişkiyi tanımlamaktan kaçınma ve özel günlerde ortadan kaybolma önemli işaretlerdir. En net bilgiyi ise doğrudan bir soru verir.

Cookie-jarring yapan biriyle ilişki ciddileşebilir mi?

Olabilir; ancak bu genellikle asıl seçeneğin başarısız olmasının ardından gerçekleşir. Bu başlangıcın ilişkinin temelini nasıl etkileyeceğini düşünmek önemlidir.

İlişkilerde belirsizlik ve öz değer konularında destek almak isterseniz İstanbul psikologları arasından size uygun bir uzman bulabilirsiniz.

Psikolog Bul logosu
Psikolog Bul

İstanbul'un 39 ilçesinde psikolog bulun.

İstanbul Psikolog

Danışanlar için

Evinizden çıkmadan psikologla görüşün

Türkiye'nin ve dünyanın her yerinden güvenli görüntülü görüşmeyle destek alın. Online görüşme yapan psikologları inceleyin.

Psikologlar için

Psikolog musunuz? Rehbere eklenin

İlçenizde sizi arayan danışanlara görünür olun. Paketleri inceleyin, kayıt formunu doldurun.

İstanbul Psikolog